منطق ـ درس 4
درس چهارم: مبحث الفاظ
1. پرورش ذهني و فكري آدمي چگونه ممكن است؟ ص20
2. چهار نحوهي وجود شيء را بنويسيد. ص20
3. دلالت را با ذكر مثال تعريف كنيد. ص21
4. معيّن كنيد هر يك از دلالتهاي زير چه نوع دلالتي است: ص21تا 23
الف) گردنده بر گرداننده ب) پريدگي رنگ بر ترس
ج) الفاظ بر معاني د) لفظ شير بر شجاع
5. منظور از دالّ و مدلول چيست؟ با ذكر يك مثال آن را توضيح دهيد. ص21
6. دلالت عقلي را تعريف كرده و يك مثال براي آن بياوريد. ص21
7. اقسام دلالت را نام برده و با مثال هر يك را توضيح دهيد. ص21و22
8. عبارتهاي زير مصداق كداميك از اقسام دلالت است: ص21و22
1) دلالت لفظ ميز بر معني آن 2) دلالت سرخي چهره بر خشم
3) دلالت لفظ آنتن بر جاسوس 4) دلالت صدا بر صاحب صدا
5) دلالت لفظ شير بر شجاع 6) دلالت مدرسه بر كلّ مدرسه
9. هر يك از عبارات زير مصداق كداميك از اقسام دلالت است: ص21و22
الف) دلالت مصنوع بر صانع ب) دلالت سرفه بر سينه درد ج) دلالت لفظ بر معني
10. مشخص كنيد هر يك از دلالتهاي ذيل كداميك از اقسام دلالت است: ص21و22
ب) دلالت متحرّك بر محرِّك ج) دلالت رنگ صورت بر سرّ درون
11. هر يك از دلالتهاي زير را مشخص كنيد: ص21و22
دلالت خنده بر شادماني، دلالت زنگ مدرسه براي رفتن به كلاس، دلالت متحرّك بر محرّك.
12. نوع دلالتهاي زير را مشخص كنيد: ص21و22
الف) دلالت اثر بر مؤثّر ب) دلالت عطسه بر سرماخوردگي
ج) دلالت علايم مخابرات بر معاني مخصوص
13. نوع دلالتهاي زير را مشخّص كنيد. ص21و22
الف) دلالت صداي مؤذّن بر رسيدن وقت نماز ب) دلالت نوشته بر نويسنده
ج) دلالت خنده بر شادماني.
14. هر يك از موارد زير مصداق كداميك از دلالتهاي سهگانه (عقلي ـ طبعي ـ وضعي) ميباشند؟ ص21و22
الف) دلالت نظم بر ناظم ب) دلالت سرعت ضربان قلب بر وجود تب
ج) دلالت چراغ قرمز بر ايستادن
15. در كداميك از اقسام سهگانه دلالت، عقل مدخليّت دارد؟ شرح دهيد. ص22
16. دلالت طبعي را تعريف نموده و نوع دلالتهاي زير را معيّن كنيد: ص22و23
الف) دلالت ردّ پا بر رونده ب) دلالت لفظ دست بر انگشت
ج) دلالت كلمات بر معاني خود د) دلالت لفظ خانه بر اثاث خانه
17. نوع دلالتهاي زير را مشخص كنيد: ص22و23
الف) دلالت اذان بر وقت نماز ب) دلالت آه بر افسوس
ج) دلالت نظم بر ناظم د) دلالت كلمات بر معاني خود
18. دلالت طبعي را با مثال تعريف كنيد. ص22
19. دلالت مطابقه و دلالت تضمّن را با ذكر مثال تعريف كنيد. ص23
20. دلالت التزام را همراه با ذكر مثال مناسب تعريف كنيد. ص23
21. الف) عبارت «رنگ رخساره خبر مي دهد از سرّ درون» اشاره به كدام دلالت است؟ ص22و25
ب) لفظ « بيست و هفت » چگونه لفظي است؟
ج) يك مثال براي مركّب تامّ انشايي بنويسيد.
22. در مثالهاي زير، نوع دلالت لفظي را تعيين كنيد. ص23
الف) ماشين من به خاطر تخليه باتري خراب شده است.
ب) علي حاتم طايي است.
ج) درس پسرم را از مدرسه پرسيدم.
23. انواع دلالت بر معني را در مورد كلماتي كه زير آنها خط كشيده شده است مشخص كنيد. ص23
الف) دوچرخه من به خاطر [پنچرياش] خراب شده است.
ب) مؤمن همچون كوه است.
24. هر يك از موارد زير مصداق كداميك از دلالتهاي سهگانه (لفظ بر معنا) است؟ ص23
الف) او روباه است.
ب) قبل از غذا دستهاي خود را بشوييد.
ج) من از خواندن كتاب بينوايان كه مدت دو هفته به طول انجاميد درسهاي زيادي را آموختم.
25. در موارد زير چه نوع دلالت لفظ بر معني به كار رفته است: ص23
1) دلالت لفظ خانه در «خانه كشي كردم
2) دلالت لفظ كتاب در «كتاب پاره شد» وقتي يك صفحه پاره شده است.
3) دلالت لفظ دست در «پيش از غذا دستهاي خود را بشوييد».
4) دلالت لفظ كيف در «كيف خريدم».
26. لفظ مركّب و لفظ مفرد را با مثال تعريف كنيد. ص24
27. اقسام لفظ مفرد را نام برده و هر قسم را با مثال تعريف كنيد. ص24
28. دليل منحصر بودن لفظ مفرد به سه قسم را بيان كنيد. ص24
29. لفظ مركّب تامّ را تعريف كرده و اقسام آن را بنويسيد. ص25
30. لفظ مركّب ناقص را تعريف كرده و براي اقسام آن مثال بزنيد. ص25
31. تفاوت لفظ مركّب تامّ خبري و مركّب تامّ انشايي در چيست؟ توضيح دهيد. ص25
32. انواع لفظ مركّب را نوشته و نوع لفظ را در عبارات زير مشخص كنيد: ص25
الف) روح انسان جاودانه است. ب) آيا انسان خوشبخت نيست؟
ج) دانشآموز كوشا و درسخوان.
33. در مثالهاي زير اقسام لفظ مركّب را مشخص كنيد: ص25
1ـ آيا زمين كروي است؟ 2ـ پيغمبر خدا
3ـ ماه به دور زمين ميچرخد.
34. اقسام لفظ مركّب تامّ انشايي را نام ببريد. ص25يا26
35. در الفاظ ذيل لفظ مركّب ناقص غير تقييدي را مشخص كنيد. ص26
ايمان ـ براي ـ به كجا چنين شتابان ـ در اندرون ـ گل زيبا.
آموزشي و درسي جهت :